1. Ana Sayfa
  2. Genel
  3. Çağın Problemi: Dikkat Eksikliği ve Hiperaktivite Bozukluğu Nedir? 10 Belirtisi

Çağın Problemi: Dikkat Eksikliği ve Hiperaktivite Bozukluğu Nedir? 10 Belirtisi

dikkat-eksikligi-ve-hiperaktivite-bozuklugu-nedir

Son birkaç yıldır sık sık duyulan ve özellikle çocuklarda görülen dikkat eksikliği ve hiperaktivite bozukluğu nedir? Ciddi bir problem yaratır mı ya da tedavisi var mı? Kısaca DEHB olarak adlandırılan hastalığın çeşitli nedenleri ve belirtileri bulunmaktadır. Dikkat eksikliği hiperaktivite bozukluğu konusuna dair tüm detayları bulabileceğiniz yazı sizin için hazırlandı!

 Çocuklarda ve Yetişkinlerde Dikkat Eksikliği ve Hiperaktivite Bozukluğu

DEHB, psikolojik bir rahatsızlık olarak adlandırılmakla birlikte çeşitli fiziksel belirtilerle ortaya çıkmaktadır. Psikoloji el ve tanı kitabı DSM 5 üzerinde de yer alır. Uzmanlar tarafından yapılan DEHB testi sayesinde tanı koyulabilmektedir. Genellikle çocuklarda bulunmaktadır. Fark edilme aralıkları ise ilkokula başlanmasıdır.

dikkat-eksikligi-ve-hiperaktivite-bozuklugu-nedir

Aileler genel olarak dikkat eksikliği ve hiperaktivite bozukluğu hakkında bilgiye sahip değilse erken yaşlarda fark edemez. Çocuğun genel olarak çok enerjik olduğu yönünde yorumlar yapılır. Ancak durum çok hareketlilik konusunun ötesindedir. Anne ve babaların özellikle çocuklarına yönelik olarak ‘toz konduramama’ durumu varsa tanı alma süreci giderek uzayabilmektedir. Erkek çocuklarda görülme sıklığı daha fazladır ancak kızlarda ve yetişkinlerde de rastlanır.

Dikkat Eksikliği ve Hiperaktivite Bozukluğu Nedenleri

Psikoloji dünyasında ortaya koyulan bu rahatsızlık ileri düzeyde bir sorun teşkil etmemektedir. Ancak okul hayatında ve iş hayatında kişiye sorunlar yaratabilir. Bundan dolayı erken fark edilmesi ve buna yönelik önlemler alınması gerekir. Doğru eğitim ve tedavi yöntemleri ile durumdan kurtulmak bir bakıma mümkündür. Nedenleri konusunda da çeşitli araştırmalar yapılmıştır.

dikkat-eksikligi-ve-hiperaktivite-bozuklugu-nedir

DSM 5 dikkat eksikliği ve hiperaktivite bozukluğu hakkında nedenleri konusunda net olmamakla birlikte bazı öngörülerde bulunmuştur. Fizyolojik olarak bir sebep gösterilmemekle birlikte genel olarak sosyal çevreden kaynaklı olduğu düşünülür. Teknoloji ve televizyon dünyasına çok sık maruz kalan çocukların dürtüsel olarak bu tarz sorunlar yaşadığı görülür.

Dikkat Eksikliği ve Hiperaktivite Bozukluğu Belirtileri

Konu ile alakalı olarak araştırmalar yapılarak çok ayrıntılı bilgilere erişmek mümkündür. Yalnız DEHB olan kişilerin durumunu fazla enerji, yerinde duramama ve ‘çocuktur, hareketli olması normal’ olarak yorumlamamak gerekir. Kişi durumundan rahatsız olsa dahi buna engel olamadığından dolayı ileri düzeye varabilir. Doğru bir tanılama için uzmana başvurmak gerekir. Peki DEHB belirtileri nelerdir, tanısı nasıl alınır?

dikkat-eksikligi-ve-hiperaktivite-bozuklugu-nedir

Dikkat eksikliği ve hiperativiye bozukluğu PDF ve kitaplar sayesinde incelenebilir. Araştırmalar neticesinde gösteriliyor ki kişide sadece dikkat bozukluğu, sadece hiperaktivite bozukluğu ya da her iki durumda görülebilmektedir. Bundan dolayı iki başlığın belirtilerini ayrı olarak ele almak daha doğru olacaktır.

1- Dikkat Eksikliği Olan Çocuğun Özellikleri

Dikkat eksikliği olan çocuğun özellikleri genellikle ilkokul öğretmeni tarafından fark edilir. Sınıf içerisinde sergilediği davranışlar arkadaşlarından daha farklı olduğundan dersin işleyişi bozulacaktır. Sınıf öğretmeni durumu Okul Psikolojik Danışmanı’na bildirir. Psikolojik Danışman aile ile iletişime geçerek sonrasında Rehberlik ve Araştırma Merkezi’ne test uygulanması için yönlendirir.

dikkat-eksikligi-ve-hiperaktivite-bozuklugu-nedir

Dikkat eksikliği gösteren çocukların belirtileri arasında:

  • Ders içerisinde sağa sola takılma,
  • Verilen görevi-ödevi yaparken ilgisizlik,
  • 10 dakika gibi kısa süreli etkinliklere aklını verememe,
  • Okuma yaptığı sırada paragrafın başını unutma,
  • Kendisine söylenen yönetgeleri takip edememe bulunur.

2- Dikkat Eksikliği ve Hiperaktivite Bozukluğu| Hiperaktivite Bozukluğu Belirtileri

Dikkat eksikliği ve hiperativite bozukluğu ilk fark edilme yaşı ilk okul öncesine de dayanabilir. Ancak ailelerin bu durum karşısında sergiledikleri davranışlar neticesinde sınıf öğretmenleri burada daha aktif rol oynamaktadır. Yönlendirme neticesinde ailelerin sorunu kabul ederek hareket etmesi sonuca ilerlemede daha etkili olacağından belirtilere dikkat etmek önem taşır.

dikkat-eksikligi-ve-hiperaktivite-bozuklugu-nedir

Hiperaktivite konusunda sorun yaşayan çocuk ve bireylerde:

  • Sırasında oturamama,
  • Sürekli dışarıya odaklanma,
  • Ders dışı durumlarla ilgilenme,
  • Sıra arkadaşına sataşma,
  • Otururken tuhaf gözüken davranışlarda bulunma,
  • Sevinme, üzülme gibi durumları aşırı düzeyde yaşama bulunur.

Dikkat Eksikliği ve Hiperaktivite Bozukluğu Olan Çocuğa Nasıl Davranmalı?

Dikkat eksikliği ve hiperaktivite bozukluğu yapılan testler sonucu çocuğa ya da yetişkine konulur. Çocuklarda daha sık görülmesi sebebi ile onlara karşı nasıl davranılması gerektiğine dair bilgiler vereceğiz. Öncelikle ailelerin unutmaması gereken nokta şudur: Çocuğunuzun zihinsel bir problemi bulunmaz. Aileler tanı sonrası özellikle bu konuda büyük bir endişe yaşar.

dikkat-eksikligi-ve-hiperaktivite-bozuklugu-nedir

DEHB tanılı kişilere yaklaşım aile ve öğretmen açısından iki farklı yönden ele alınabilmektedir. Aileler ilk olarak çocuklarını kabullenici ve her şartta yanında olacağına dair mesajı hissettirmelidir. Unutmayın ki karşınızda bir çocuk bulunur, yetişkin gibi sözlü ifade etmektense bir dokunma, sarılma daha etkili olacaktır. Bundan dolayı süreci atlatacağınıza dair mesajlar verin.

dikkat-eksikligi-ve-hiperaktivite-bozuklugu-nedir

Çocuğa durumu anlayabileceği düzeyde açıklamak gerekir. Çünkü tanı sonrası sınıf içerisinde oluşturulacak düzen değişikliği ya da sürekli olarak Araştırma Merkezi üzerinde testlere tabi tutulmasını anlamlandıramayabilir. Kendisinde suçluluk hissi uyanmaması adına basit cümlelerle durum özetlenmeli aklında soru işareti kalmamalıdır.

dikkat-eksikligi-ve-hiperaktivite-bozuklugu-nedir

Ailelerin dikkat eksikliği ve hiperaktivite bozukluğu olan çocuğa nasıl davranmalı sorusuna verilebilecek en temel cevaplardan birisi sabırlı olmaktır. Çocuğunuz birlikte yapmak istediğiniz bir etkinliğe istediğiniz düzeyde katılım sağlamayabilir. Her ne kadar ilgili olduğu bir konu olsa da elinde olmayan sebeplerden dolayı dikkati dağılacaktır, hareketlenecektir. Seçilecek etkinlikler dikkat süresi göz önünde bulundurularak seçilmelidir.

dikkat-eksikligi-ve-hiperaktivite-bozuklugu-nedir

Herhangi bir durumda yardım istenecekse ya da ödev yaptırılacaksa bu durum küçük parçalara ayrılmalıdır. Kendiniz gibi ödevin başına oturup tek seferde bitirmesini beklemek hem sizin hem çocuk için eziyet olacaktır. Bundan dolayı herhangi bir işlemi, ödevi küçük parçalara ayırın. Her parça sonrasında hareket imkânı verin. Enerjisini attıktan sonra diğer parçalara devam edin.

dikkat-eksikligi-ve-hiperaktivite-bozuklugu-nedir

Öğretmenlerin dikkat eksikliği ve hiperativite bozukluğu tanısı almış öğrencilere yapması gerekenler konusunda Okul Psikolojik Danışmanı ile sürekli irtibat kurması gerekir. Sınıf içerisinde bulunan öğrencinin kendisini farklı olduğu hissi oluşturulmamalıdır. Çocuklar arasında etiketlemeye sebep olacağından fark edilmeden değişiklikler sağlanmalıdır.

dikkat-eksikligi-ve-hiperaktivite-bozuklugu-nedir

Ders içerisinde ve öncesinde DEHB tanısı olan bireye aktif hareket edeceği görevler verilebilir. Sınıfta dolaştırılması gereken bir görseli öğrenci taşıyabilir. Akıllı tahtada yapılacak bir işlem varsa kendisinden rica edilmelidir. Aynı zamanda dikkati bozulmaya çok müsait olduğundan kesinlikle cam kenarında oturtulmamalıdır. Ön sıralarda ve cam kenarından uzak bir noktada bulunmalıdır.

Dikkat eksikliği ve hiperaktivite bozukluğu olan kişinin zihinsel herhangi bir problemi bulunmaz. Bundan dolayı sabır ve sevgi ile yaklaşılan çocuk her konudaki başarıyı yakayalabilecek potansiyeldedir. Küçük adımlar ilkesi uygulanarak parçalı bir ders işleme metodu kullanılabilir. Aynı zamanda ders öğretim ve teknikleri içerisinde hareket sağlayacak teknik seçimleri de uygulanabilir.
dikkat-eksikligi-ve-hiperaktivite-bozuklugu-nedir
İlginizi Çekebilir: Pirinç Unu Maskesi 

 

Yorum Yap

Yorumlar (2)

Bir cevap yazın

E-posta hesabınız yayımlanmayacak. Gerekli alanlar * ile işaretlenmişlerdir